Wat we niet vertelden – Lara Prescott

Gepubliceerd op

1956. Boris Pasternak legt de laatsta hand aan zijn roman Dokter Zhivago, wetend dat het Russische volk hem nooit zal kunnen lezen. De CIA wil het boek, op het hoogtepunt van de Koude Oorlog, inzetten als cultureel wapen. Voor deze missie worden twee secretaresses uit de typeklas van de CIA gehaald, de ervaren Sally en getalenteerde nieuweling Irina. Hun opdracht: de Russische editie koste wat kost Rusland in smokkelen en verspreiden. Geen gemakkelijke opdracht, maar ze mogen niet falen – dit boek kan de koers van de wereldgeschiedenis bepalen.

Ver weg in Rusland wordt op een dag Olga haar huis overhoop gehaald en ze nemen haar mee naar Loebjanka, ze heeft namelijk allemaal aantekeningen liggen én heeft een affaire met Boris, Boris Pasternak, een schrijver/ dichter. De aanklacht luidt ‘verdacht van het verkondigen van anti-Sovjetopinies met terroristische strekking’.  Wanneer de ondervraging begint blijkt het te gaan om het boek dat Boris aan het schrijven is, Dokter Zjivago. Olga zit jaren in een heropvoedingskamp en met al haar wilskracht red ze het maar net, drie jaar lang. Olga en Boris doen er alles aan om de roman van Boris gepubliceerd te krijgen, maar tot nu toe hebben ze nergens een ja op gekregen, uitsluitend stilte. Tot de dag dat Boris zonder Olga thuis is en er twee mannen aankomen die zijn script willen hebben om te publiceren. Boris wéét dat hij met het afgeven zijn doodvonnis tekent maar hij weet ook dat zijn verhaal de wereld in moet en de uitgever Feltrinelli gaat daarvoor zorgen. Ook vrouwen werken bij de CIA in Washington, uiteraard was het daar echt een mannenclubje, maar de dames staan hun vrouwtje als ‘typegroepje’, en dat voelde goed. De droombaan waar ze altijd van gedroomd hadden en voor gestudeerd hadden was het niet, maar het was een goede baan.  De dames wisten vele geheimen, maar ook hoe ze die moesten bewaren. Irina is op zoek naar een baan en komt uit bij de CIA. Sally is per toeval in het spionage werk beland bij de OSS (Office of Strategic Service) en heeft daar een behoorlijke reputatie in gemaakt, wanneer ze als part-time receptioniste komt te werken kijkt Irina haar ogen uit, zo’n mooie zelfverzekerde vrouw die nooit op haar werk als receptioniste te zien is? Dat betekend vast dat ze een andere aanstelling heeft dan iedereen denkt, en dat blijkt te kloppen. Sally neemt Irina onder haar hoede voor haar opleiding tot spion en leert haar alles dat ze moet weten van het spionage werk. De twee dames zijn de logistieke kern van de CIA om Dr. Zjivago in Rusland te krijgen. Wanneer het boek eindelijk zijn weg is gaan vinden over de hele wereld zijn de betrokken partijen, een ieder die er wat dan ook mee te maken heeft, zijn of haar leven niet meer zeker. Het is een illegaal boek en had nooit het levenslicht mogen zien en toch gebeurd dat. Pasternak wint de Nobelprijs voor Zjivago en dan is het gevaar voor hem en de zijne compleet.

Een bijzonder boek. De cover is overgenomen van de Amerikaanse cover en ik snap waarom de cover is zoals hij is (oudheid in de cover, de dames die in het verhaal voorkomen en de witte ster als verwijzing naar Rusland) maar ik vind persoonlijk de cover niet erg aantrekkelijk en zou daardoor ik het boek nooit echt een extra blik waardig gunnen, en dat is erg zonde want nu ik het toch gelezen heb blijkt dat je een goed boek laat liggen door de coverkeuze. Kortom het spreekwoord ‘Don’t judge a book by it’s cover’ is nergens meer op van toepassing dan hier. Het is een interessant boek en geeft een kijkje in hoe het eraan toe kan gaan achter de schermen van iets dat zo groot is. Ik heb zelf nog nooit Dr. Zjivago gelezen maar dat het echt iets ontketend heeft is wel duidelijk wanneer je dit boek leest. De personages hebben stuk voor stuk hun eigen rol in het verspreiden van Zjivago, en stuk voor stuk geven ze dit verhaal zijn kracht. Sally en Irina zijn, uiteraard na Boris en Olga, de twee belangrijkste en meest besproken personages in dit boek en ze zijn zo boeiend en innemend dat ik baalde wanneer hun hoofdstukken eindigde. De hoofdstukken wisselen elkaar af tussen Olga en Boris en Irina en Sally, tussendoor lees je ook de gedachten en opvattingen van de minder beschreven personages zoals bijvoorbeeld de andere typedames bij CIA.  Het gevaar van het verboden boek verspreiden is te voelen in elke letter die in dit boek staat, afgewisseld met de onzekerheden over het succes ervan, de ontluikende romances en alle dreigingen die ermee gepaard gaan. Dit boek hield mij continu vast ook al kan ik nog steeds niet precies plaatsen waarom, het heeft een bepaalde aantrekkingskracht waardoor ik het niet kon weg leggen en waardoor het nog steeds in mijn hoofd spookt. Hoe Olga haar leven onvoorwaardelijk en zonder nadenken compleet wijdt aan Boris en hoe egoïstisch Boris eigenlijk was, of in ieder geval in mijn ogen zo overkomt, is een wereld groot verschil en verbaasde mij ook wel enigszins. Ik denk dat ik door dit boek zeker Dr. Zjivago eens ga oppakken want door dit boek wil ik daar meer van weten. De manieren die gebruikt worden om het boek te verspreiden is meer dan interessant om te lezen, het raakt zoveel gevaren aan en weet ondanks sommige tegenslagen toch zijn doel te vinden dat je in een verhaal als dit pas merkt hoeveel macht sommige organisaties (kunnen) hebben. De schrijfster van dit boek heeft haar naam te danken aan het vrouwelijke personage in Dr. Zjivago en nadat de CIA negenennegentig dossiers heeft vrijgegeven met betrekking tot hun aandeel in de verspreiding van Dr, Zjivago is Prescott naar Washington, Moskou, Parijs en Londen afgereisd om haar research te doen en dit bijzondere verhaal te schrijven rondom de feiten van Dr. Zjivago die voorgaand nooit helemaal duidelijk waren.

Uitgeverij: The house of Books
ISBN: 9789044355239
Pagina’s: 400
Prijs: € 21,99

Geschreven door

Contact Info

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.